Γνωσιακή θεραπεία βασισμένη στην ενσυνειδητότητα (MBCT)
Η MBCT συνδυάζει στοιχεία γνωσιακής θεραπείας με πρακτικές ενσυνειδητότητας.
Πώς λειτουργεί;
Οι συμμετέχοντες μαθαίνουν να παρατηρούν σκέψεις και συναισθήματα χωρίς να τα αντιμετωπίζουν αυτομάτως ως γεγονότα ή εντολές. Συχνά η εκπαίδευση γίνεται σε οργανωμένο πρόγραμμα με ασκήσεις στο σπίτι.
Τι χρειάζεται να γνωρίζουμε;
Έχει μελετηθεί ιδιαίτερα για την πρόληψη υποτροπών κατάθλιψης σε ορισμένους πληθυσμούς. Η ενσυνειδητότητα δεν είναι πάντοτε ευχάριστη και χρειάζεται κατάλληλη καθοδήγηση όταν υπάρχουν σοβαρές δυσκολίες.
Η στιγμή που μια σκέψη γίνεται ολόκληρη ιστορία
Ένα πρωινό χαμηλής διάθεσης μπορεί να γεννήσει τη σκέψη «πάλι τα ίδια». Μέσα σε λίγα λεπτά, ο νους ίσως χτίσει μια ιστορία αποτυχίας που εκτείνεται στο παρελθόν και στο μέλλον. Η MBCT, που συνδυάζει στοιχεία γνωσιακής θεραπείας και ενσυνειδητότητας, προσπαθεί να βοηθήσει τον άνθρωπο να αναγνωρίσει αυτό το πέρασμα από την πρόσκαιρη εμπειρία στη γενικευμένη αυτοκριτική.
Οι συμμετέχοντες εξασκούνται να παρατηρούν σκέψεις, αισθήσεις και συναισθήματα με μεγαλύτερη επίγνωση. Δεν χρειάζεται να αδειάσει ο νους ή να επιτευχθεί συνεχής ηρεμία. Το ζητούμενο είναι να γίνει πιο εύκολη η αναγνώριση μιας αυτόματης αντίδρασης πριν αυτή εξελιχθεί σε έναν γνώριμο κύκλο αναμάσησης.
Πρακτική εξάσκηση και ρεαλιστικές προσδοκίες
Τα προγράμματα MBCT συχνά οργανώνονται σε ομάδες και περιλαμβάνουν καθοδηγούμενες ασκήσεις, συζήτηση και πρακτική ανάμεσα στις συναντήσεις. Έχουν μελετηθεί ιδιαίτερα για την πρόληψη υποτροπής της κατάθλιψης σε συγκεκριμένους πληθυσμούς. Δεν σημαίνει ότι η ενσυνειδητότητα είναι η ενδεδειγμένη παρέμβαση για κάθε άνθρωπο που αισθάνεται θλίψη.
Η εστίαση στο σώμα ή στις εσωτερικές εμπειρίες μπορεί για ορισμένους να είναι δυσάρεστη, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν τραυματικές εμπειρίες. Οι ασκήσεις χρειάζονται ευελιξία, δυνατότητα επιλογής και κατάλληλη καθοδήγηση. Η πρακτική δεν αντικαθιστά από μόνη της την κλινική αξιολόγηση ή άλλες θεραπείες που μπορεί να απαιτούνται.
Μια συχνή ερώτηση
Αν δυσκολεύομαι να συγκεντρωθώ, κάνω κάτι λάθος;
Όχι. Η διάσπαση της προσοχής είναι μέρος της ανθρώπινης εμπειρίας και όχι αποτυχία της άσκησης. Στην MBCT, σημαντική στιγμή είναι συχνά εκείνη που ο άνθρωπος συνειδητοποιεί ότι ο νους του περιπλανήθηκε και επιστρέφει με ήπιο τρόπο στο παρόν. Ωστόσο, αν η πρακτική προκαλεί έντονη δυσφορία, δεν χρειάζεται να συνεχιστεί με το ζόρι. Ο εκπαιδευτής ή θεραπευτής οφείλει να προσφέρει εναλλακτικές και να αξιολογεί την καταλληλότητά της.
Διαβάστε επίσης
Θεραπεία αποδοχής και δέσμευσης (ACT) · Γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία (CBT)
Πηγή για περαιτέρω ανάγνωση: Επιστημονική / θεσμική ενημέρωση ↗
Το άρθρο είναι γενική ενημέρωση και δεν αποτελεί διάγνωση ή προσωπική σύσταση θεραπείας. Για επιλογή θεραπείας απευθυνθείτε σε κατάλληλα καταρτισμένο επαγγελματία ψυχικής υγείας.